Gusii

Amang'ana ya Abagusii na Gusii, arikwe ase Ekegusii no oboremu

  • Pechi 1
  • Teba Amangana
  • Tomerwa Amangana Amayia
  • Chividio
  • Chisemi
  • Ogotebererani
  • Igoro Ya Gusii
  • Ekemira
  • Egokie
  • Amayia

Gusii, Kenya

Photo Albums

  • Umoja11
    Abana Ba Mwanyagetinge

Recent Comments

  • Jared Nyaberi on Omonguru Oyio
  • Mwana wa Nyumba on Omonguru Oyio
  • Priscilla Nyanduko Gekonge on KCSE 2009: David Gathuku Ndungu Nere Namba 1
  • Alice on KCSE 2009: David Gathuku Ndungu Nere Namba 1
  • Priscilla Nyanduko Gekonge on Abarai Ingai Bare?
  • Bogonko Ominto on Abarai Ingai Bare?
  • Jared Nyaberi on Ingai Amase Akare Gosamberwa?
  • Jared Nyaberi on Gokonya Sokoro
  • Hon. Nyamwange M Elvis on Gokonya Sokoro
  • John Mayaka on Ingai Amase Akare Gosamberwa?

Chilinki

  • Abagusii@Facebook
  • Citizen TV Kenya
  • DailyConsumerTips.org
  • Diaspora Messenger
  • Egesa FM
  • Ekegusii-kisii language to English dictionary
  • Grandmaster Masese
  • Gusii Educational and Advancement Resources (GEAR) Organization
  • Jambonewspot
  • Kenya Embassy Australia
  • Kenya Embassy Canada
  • Kenya Embassy UK
  • Kenya Embassy, USA
  • Kisii.Com
  • Daily Nation
  • Edwin Okongo
  • KTN TV Kenya
  • NTV Kenya
  • Public Eye Group
  • The Standard | Online Edition :: Home
  • Welcome to WIU | Western Illinois University - Macomb and Moline

Archives

  • March 2010
  • February 2010
  • January 2010
  • December 2009
  • November 2009
  • October 2009
  • September 2009
  • August 2009
  • July 2009
  • June 2009

"Obobisi Imbore Aroro Totaratebigwa", Abajumbe

Obure   Mhe. Simon Ogari

Ogari

Mhe. Chris Obure

"Egesibo eke nigo geetanetie amagoso." Nabo abajumbe batebire. Omominista Chris Obure o Bobasi amo na Mhe. Simon Ogari o Bomachoge batebire inga gotanga abana inga tibakora amatemwa ase emiaka ebere ase engencho ya amagoso ya amatemwa nigo ere egesibo ekenene.

Nigo batebete inga, "Nigo enga buna okoegwa egesibo kia milele." Ekeombe gia Kenya National Examinations Council nigo giateba inga onde bwensi onyoretwe na amagoso ase amatemwa a KCSE a 2009 akanigwe gokora amatemwa ase engaki ye emiaka ebere. Nigo abajumbe aba batebete inga obobisi imbore aroro totaratebigwa.

Wahe. Obure na Ogari nigo bakwanete amangana ayio aaria ase omochie bwo Ogembo ime ya Gucha distrikti. Abana baetanetie 200 tibairi amachibu abo ya amatemwa a KCSE a 2009 ase engencho ya amagoso. Magena Secondary School nero yarenge namba 1 ase Gucha distrikti ase okorinwa amatemwa abo. Ase esekenderi eyio, abana 180 nigo barinetwe amachibu.

Mhe. Ogari nigo atebete inga emiaka 14 abana aba batumiete gosomera bono yachire engoro ime.
"Buna omorai, inche tingwanchera oborimo. Nonya ekeene tikerasoka, nigo tokona gochanda abana bosa. Tiga baria bakorete amagoso aya babwatwe", Nabo Mhe. Ogari amentete.

Amangana a Gucha korwa eNation.

Posted by Jared Nyaberi on 03/09/2010 at 11:05 PM in Amang'ana Amayia, Bobasi, Bomachoge | Permalink | Comments (0) | TrackBack (0)

Technorati Tags: amachibu, bakwanete, bobasi, bomachoge, chris obure, gucha, magena secondary school, ogembo, simon ogari

| Digg This | Save to del.icio.us |

Goteba Inka

MayakaStephen Manyange Mayaka na abana baye

Oyominto John Mayaka namboria ebirengererio biane igoro yo omosike Stephen Manyange Mayaka. Yaani inchera teiyo engiya nare koeresa ingoro ye egasi engiya Stephen akorire inka seito goetania amariko ye Elias Makori bwe Nation. Stephen nigo are bwamwabo. Nigo arokire erieta ria sokoro yane (Manyange). Omwana bwe ekenyoro. Oinyorete inga ense ya bande inkenama gesabire.


Stephen tachieti kweba ase arwete. Ere tari kogenda inka korusia abande amagoso. Gose koria amanga'na bosa bira gokora kende. Nigo agokora buna agokwana. Omosike Stephen Manyange Mayaka. Omominyoki omonene ime ya Kenya na Japan naende ore Omonene bwa amaminyoko ase Eyunivasiti ya Sozo Gakuen, aaria Japan.

Stephen Manyange Mayaka nigo aiboreretwe aaria Nyang'iti Sabu Lokesheni ime ya Bobasi, Gucha Distrikti. Omosike Mayaka nigo asomete ase epremari ya Nyagesa. Korwa abwo, akagenda gosoma aaria Kiomiti Secondary School. Buna Nyasae abangete, omwarimu omonene o kiomiti, omosike Misiocha Miyigo akamokonya ase okomomanyia abanto baria baramokonye kogenda Japan. Nario aumerete omwarimu Shem Omasire o Cardinal Otunga High school, Mosocho. Omosike Omasire nigo amanyete chinchera chio ogokonya AbaKenya bagende Japan. Ere, amo na marehemu Mhe. Robert Ouko bakamokonya akagenda gosoma ase Eyunivasiti Ya Yamanashi Gakuin ase Egesunte Kende (December) 24, 1990.

Gokonya abande. Ekero akora esukuru yaye aaria Yamanashi Gakuin Yunivasiti, Stephen Mayaka akanyora egasi na koba omonene bwa amaminyoko ase Eyunivasiti ya Sozo Gakuen ase omwaka o 2006. Rakini tachieti kweba AbaKenya bawabo. Okonyire Gideon Ngatuny  Jonathan Muya,Christine Kambua Muyanga, Jefferson Siekei, Jelia Tinega, Winfrida Mochache na samwel mochache kominyoka Japan.
Tari igo rioka, nere okoraa abaminyoki bande ba Kenya erinde bakore buya buna Philes Ongori na Job Mogusu.

Goteba Inka. Stephen Mayaka nigo aansete ebiombe bio ogoaka emepira, kominyoka na kongusa chingori aaria Nyangiti ase aiboreretwe. Ebiombe ebio biabeire enchera eyemo yo ogokonya abasae ase ogotwara egasi bagokora. Kobakonya tibasoa obokebago. Intwe nigo togoakera  Stephen inga imbuya mono ase ogoteba inka. Imbuya mono ase egasi engiya. Kenya egenderere.

Posted by Jared Nyaberi on 03/09/2010 at 10:19 PM in Bobasi, Ogotebererani | Permalink | Comments (0) | TrackBack (0)

Technorati Tags: bobasi, gucha, kiomiti secondary school, nyagesa, nyangiti, shem omasire, stephen manyange mayaka

| Digg This | Save to del.icio.us |

Omosike Joseph Kiambu Siriba

Koinyora omogaka Joseph Siriba

Korwa Ase Kambuni Nyambane, Mwanyagetinge@Groups.Yahoo.com

Omwana o Mama Basikaria Siriba osirire. Joseph Kiambu Siriba nigo asira ase rituko ria Ijumaa eye yaetete chitariki 3/6/10 aaria Kiambu District Hospital. (Enyagitari eye ya Kiambu nao aiboreretwe na koegwa erieta ria gati ria "Kiambu"). Enka nigo ere Boochi Sabu Lokesheni aaria Gucha Distrikti. Joseph Siriba nigo arenge emiaka 48. Nigo omosike Siriba atiga mama omwabo, omorugiKiambu oye amo na abana batano.


Tari igo rioka. Omosike Joseph Siriba nigo arenge bwamwabo gochia ase George Morara Onsare, omongina Gladys Morara, Andrew Obure Onsare, no omongina Jane Obure (Brooklyn Park, MN). Mama Basikaria nao amenyete amo na abaigwa baye George Morara na Gladys Morara aiga Brooklyn Park. Nigo atagete agende koa omwana oye okwaheri. Okogania inkore aroro komokonya agende inka.

Amasabo amo na omochango nigo okare Esabato eye chitariki 3/13/10 aaria:

Central SDA Church, 7831 Brooklyn Blvd, Brooklyn Park MN.

Chinsa:Ikomi ne emo chia morogoba impaka....

Mwensi mwaariganigwe ase amasabo ase enka ya Morara. Emepango negendererete koira omobere inka korwa Kiambu. Intotebigwe igoro yo omoyega bwe ebirero baadaye.

Ase okomanya amange, ka moranche aaka esimi ase:

George Morara       (763)957-0327
Gladys Morara       (763)742-3885
Andrew Obure        (763)232-8497  
Andrew Kerosi       (612)703-7944
Thomas Nyambane (763)516-4018

Posted by Jared Nyaberi on 03/09/2010 at 10:56 AM in Bomachoge, Emekutano | Permalink | Comments (0) | TrackBack (0)

Technorati Tags: baskaria siriba, boochi, gucha, joseph kiambu siriba, morara, onsare

| Digg This | Save to del.icio.us |

Eintaneti Eyio!

Tiga kera OmoKenya amanye amang'ana. Goikera kera eng'ana. Ukunda, South Coast. Eintaneti eyio.


Posted by Priscilla Nyanduko Gekonge on 03/09/2010 at 09:04 AM in Amang'ana Amayia, Eintaneti | Permalink | Comments (0) | TrackBack (0)

Technorati Tags: eintaneti, omokenya, south coast, ukunda

| Digg This | Save to del.icio.us |

"Aye Tama", Mary Orwenyo

Na Joshua Araka. Gusii.com, Kiabonyoru

Inka 2 Kogenda iburu

Abasubati abarai ba Nyamira bakanire. Bono batebire inga tibatageti abasacha banywome abakungu bari bachiete iburu. Ninki? Banyorire inga  bono eyio nero erabe enchera yo ogotanga ogosarwa kwa abasubati (FGM gose Female Genital Mutilation)


"Imbachiete iburu? Basi tama." Nabo omosubati Mary Orwenyo atebetie abasacha igoro. Omosubati Mary Orwenyo, oyio ore omonene o Maendeleo Ya Wanawake aaria Nyamira nigo atebete amangana ayio ase omokutano bwo okoinyora International Women's Day aaria Kiabonyoru Lokeseheni.

Gotanga ogosarwa kwa abasubati tikorachia ande. Bono nigo ekageire inga abaibori nabo baratige gosara abasubati onye basacha tibatageti kobanywoma. "Aye boria omoiseke gose nasarire. Onye gachiete iburu, aye tama. Torigereria magega. Genda origie omokungu ase aao." Nabo omosubati Mary Orwenyo amentete.

Abagusii nigo bare abamo be ebisaku bia Kenya biria bigendererete gosara chinyaroka. Omoriki Daniel Mokaya Momanyi nigo agoteba ase egetabu kiaye, ‘Female Circumcision Amongst the Abagusii of Western Kenya’ inga ekemira ekio nigo giachagetwe ne chisokoro. Bono Abagusii bagendererire nakio impaka bono. Omokutano oyio o Kiabonyoru nigo obwate abasubati baetanetie 500.

Posted by Jared Nyaberi on 03/09/2010 at 03:26 AM in Amang'ana Amayia, North Mugirango | Permalink | Comments (0) | TrackBack (0)

Technorati Tags: iburu, kiabonyoru, maendeleo ya wanawake, mary orwenyo, nyamira, ogosarwa

| Digg This | Save to del.icio.us |

"Tengora Abarai Abakoro." Fidel Odinga

Fidel odingaFidel Odinga

Na Joshua Nyangau Araka, Gusii Stadium, Kisii

Nigo abanto baichorete chibara. Abasae. Abana. Abagaka na abangina. Chituka nigo chiasiegetwe. Chigari chia abanyanyimbo chigaansa koroisia enchera erinde aete.

Abananchi imbaariganetie Omosike Fidel Odinga ase omochie o Kisii Taoni. Fidel nigo achete Kisii Esabato eye yaerete na gotwara omokutano aaria Gusii Stadium.


Nigo Fidel aboretie abasae babe amo na korwanerera ebirogo bia siasa. Omwana bwo OmoPM, Fidel Raila Odinga nigo atebete inga abasae tiga baire ebirogo erinde amaaki amo na magendo gose imbisire.

Fidel nigo atebete inga abarai aba abakoro nigo bebekire amo erinde kobeka ebinto bigenderere buna bire. Enchera yoka yo okorusia abarai aba abakoro korwa ase obogambi nigo ere okorwanererera ebirogo ebio. Kobatengora korwa ebirogo ebio batarerete.

Fidel nigo arenge no omonyakerogo o Young Kenyans For Raila, omosike Don Bosco Gichana. Ase boigo, omonogeri o Kenyan Youth Parliament, omosike Jhanda Zaheernao arenge.

Amangana aya nigo akwanetwe ase omochango bwe etimu ya Shabana Football Club, Kisii. Omosike Fidel Odinga nere orenge omogeni bwe esiko ase omochango oyio.

Ase ensemo yaye, omosike Gichana, oyio otagete obojumbe bwa Kitutu Chache nigo aboretie abasae batige obotafauti bwabo bwa siasa na koba amo korusia abarai aba abaokoro korwa ase obogambi. Don Bosco Gichana nere omonene o Don Bosco Foundation eyio yabangete omochango oyio.

Onde taiyo ase abajumbe bonsi 11 ba Gusii orenge ase omochango oyio. Abakansolla 10 imbachete ase omokutano oyio. Kansolla Josephine Ombati, oyio ore Omonene bwa Abasubati ba ODM, Kisii nigo atebete inga tiga abajumbe bonsi ba Gusii bakore egasi amo. Omokutano oyio nigo ochangete Ksh550,000.


 

Posted by Jared Nyaberi on 03/08/2010 at 02:35 PM in Amang'ana Amayia, Kitutu Chache | Permalink | Comments (0) | TrackBack (0)

Technorati Tags: abananchi, aboretie, fidel odinga baichorete, omosike

| Digg This | Save to del.icio.us |

Ingai Endagera Eye Ekorwa?

Tiga kona koboria amaswari amange igoro ye endagera okoria. Aye ragera. Amaswari baadaye.


Posted by Priscilla Nyanduko Gekonge on 03/08/2010 at 11:35 AM in Amang'ana Amayia | Permalink | Comments (0) | TrackBack (0)

Technorati Tags: amaswari, endagera, koboria

| Digg This | Save to del.icio.us |

Egesa FM Poa

Alice Chae, Mr. Ongengo na Egesa FM. Imbuya mono ase ogotarera Gusii. Masimba. Poa. Kisii Taoni. Poa. Kenya egenderere.


Posted by Jared Nyaberi on 03/08/2010 at 02:38 AM in Chividio, Igoro Ya Gusii | Permalink | Comments (0) | TrackBack (0)

Technorati Tags: kisii taoni, masimba, ogotarera.mr ongengo

| Digg This | Save to del.icio.us |

Enswe Egoaka Ontimbu


Enswe egoaka ontibuGrandmaster Masese, British Council, Nairobi

Na Johua Nyangau Araka. Gusii.com, Nyamira.

Ekero arenge emiaka 11, 'akaiba' Obokano korwa ase sokoro yaye. Ase ki? Agende inka kogokia abana bamwabo. Tata omwabo akamoonya na komotebia airanerie sokoro yaye obokano bwaye. Erinde akore ki? Inga yaani atige amang'ana yo obokano na kogenda esukuru asome.

Denis Duncan Mosiere oyio naende omanyire buya buna Grandmaster Masese nigo aansete kobugia obokano baadaye. Nigo akobugia obokano buna enswe egoaka ontimbu.

"Engaki eyio yonsi. Enkoro yane nigo yarenge ase chingero. Kobugia obokano. Nonya ne esukuru tiyare gontanga kobugia obokano", nabo Grandmaster Masese agoteba. "Rakini tiyarenge rahisi", Grandmaster Masese nabo akomenta.

 Denis Duncan Mosiere nigo aiboretwe omwaka o 1983 aaria Nyamira. Ekero aansete kobugia obokano, abanyakenyoro nigo bamochayete inga nigo agosaria chinsa kobugia obokano. Inga nanga nigo akorete omokia ase esukuru.

Buna emepango ya Nyasae ere, Grandmaster Masese nigo are OmoKenya omanyekanire kera ase rero. Nigo are omobugi obokano, omoriki emeino, amo na koba omogoki abanto. Onye Nyasae atamoraa akagenda Nairobi, nanga nere nao achandegete aaria inka Nyamira. Nigo arigetwe egasi na Binyavanga Wainaina (Omonene o Chinua Achebe Center for African Literature) ase omwaka o 2005.

Nigo akorigigwa kogokia Abananchi kera ase. Ase egepindi kia Picha Mtaani, nigo agokia AbaKenya na amatera amaya na korika omoino okorokwa Mo Pain No Gain. "Obokano nigo bwarosetigwe no Omogusii rakini nigo inkobotumia kogendereria ekemira goetera ase amatera". Nabo Masese akomenta.

Nonya egasi yaye terarikwa, otarire ense engima kogokia abanto. Omwaka o 2008, nao arenge Ghana ekero kie engaki ya Pan African Literary Forum. Tari igo rioka, nao arenge Bongeresa omwaka oyo oera ase Hay Festival. Omonyameino, Tony Mochama nigo akomokwana ase egetabi kiaye  What If I Am A Literally Gangster. Nigo agoteba inga Grandmaster Masese nere omoete omoyo bwo okorika,

Grandmaster Masese tari gokorera abwo. Nigo abwate ebulogi yaye ekorokwa Grandmaster Masese's Musings and Obokano. Ase boigo, chividio chiaye nao chire ase Youtube. "Egasi yane no okogokia. Komenta abande omoyo ase ogokora amaya. Gosomia abande eki imanyete. Na korora inga ekemira giato inkogenderera kere korwa ase ekegori giato gochia ase ebigori ebike." Nabo Masese agoteba.

"Nigo inyegenete buna egotebua inga esafari entambe nigo egoansa no ogotacha okomo. Ase omwaka oyo, nigo ingegenete inga nintare mache ngumbu, emeino yane erikwe na korosia chingero." Nabo Grandmaster Masese agoteba ekero egambo ekoera.

Posted by Jared Nyaberi on 03/07/2010 at 11:01 AM in Grandmaster Masese, North Mugirango | Permalink | Comments (0) | TrackBack (0)

Technorati Tags: denis duncan mosiere, ekemira, grandmaster masese, nairobi, nyamira, obokano, omogusii, tony mochama

| Digg This | Save to del.icio.us |

Koringori Ebuse

MasenoKogendia endege, Maseno School

Bado ebuse inkona kogwa ere. Nigo ekororekana inga chisukuru chinde chiagure sana. Echinde ingokina chire. Maseno School nabo egendererete gokora buya ase Nyanza. Nero yabwate omwana namba 2 ase amatemwa a KCSE 2009, Trevor Mokaya Omangi.


Ase omokoa o Nyanza, chisukuru chigendererete gokora buya nigo chire:

1.Maseno School
2.Mbita High School
3.Rapogi High School
4.Kanga High School
5.Sawagongo High School
6.St. John's Nyamagwa Boys High School

Chisukuru chiakabeire chinene ase orogongo ase Gusii na Nyanza echio chiarenge Chingiti chinene chiagure. Ime ya Nyanza, echi chiagure nigo chire:

1.St. Mary's Yala
2.Cardinal Otunga High School, Mosocho
3.Kisii High School.

Ase Kenya engima, chingongo chinde chiagure nigo chire:

1.Njiiri's High School
2.Simo La Tewa High School
3.Bishop Gatimu Girls High School
4.Ngandu Girls High School
5.St. Patrick's Iten

Ase Kenya engima, Chingiti chinene chinyia nigo chire:

1.St. Joseph's Kitale High School
2.Nguvu Boys high School
3.Maasai Girls High School
4.Mary Hill Girls High.

Chingongo chinkoro chigendererete gokora buya nigo chire:

1.Alliance Boys High School
2.Mangu High School
3.Maseno School
4. Starehe Boys Center
5.Lenana School
6.Alliance Girls High School
7.Loreto Girls High School, Limuru
8.Precious Blood Girls High School, Riruta
9.Strathmore School
10.Nyeri High School

Oboringori bwe ebuse korwa Nation na Standard

Posted by Jared Nyaberi on 03/07/2010 at 08:37 AM in Chisemi | Permalink | Comments (0) | TrackBack (0)

Technorati Tags: cardinal otunga high school, chingongo, mangu high school, maseno school, shimo la tewa.ebuse, st.john's nyamagwa boys high school, trevor mokaya omangi

| Digg This | Save to del.icio.us |

Motwe »

Rigia

  • Google

    WWW
    gusii.com

Categories

  • Abagusii TV
  • Abana Sungusia
  • Abateri Ba Afrika
  • Abateri Ba Gusii
  • Abateri Ba Yeso
  • Amang'ana Amayia
  • Bobasi
  • Bomachoge
  • Bonchari
  • Chisemi
  • Chividio
  • Christoper Monyoncho
  • Edwin Okongo
  • Egokie
  • Eintaneti
  • Ekemira
  • Emebayeno
  • Emekutano
  • Grandmaster Masese
  • Igoro Ya Gusii
  • James Ragira
  • Kitutu Chache
  • Kitutu Masaba
  • Majoge Kings
  • Mr. Ongengo
  • North Mugirango
  • Nyaribari Chache
  • Nyaribari Masaba
  • Ogotebererani
  • Omoriki
  • Onyoni Sakawa
  • South Mugirango
  • Teba Amangana
  • West Mugirango

Recent Posts

  • "Obobisi Imbore Aroro Totaratebigwa", Abajumbe
  • Goteba Inka
  • Omosike Joseph Kiambu Siriba
  • Eintaneti Eyio!
  • "Aye Tama", Mary Orwenyo
  • "Tengora Abarai Abakoro." Fidel Odinga
  • Ingai Endagera Eye Ekorwa?
  • Egesa FM Poa
  • Enswe Egoaka Ontimbu
  • Koringori Ebuse
Subscribe to this blog's feed
Blog powered by TypePad
Member since 11/2008

Content Copyright © 2009-2010 Gusii.com. All Rights Reserved.